مقایسه تطبیقی قدرت هوشمند چین و ایالات‌متحده آمریکا در آفریقا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد روابط بین‌الملل دانشگاه خوارزمی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، تهران، ایران.

2 دانش‌آموخته کارشناسی‌ارشد روابط بین‌الملل دانشگاه خوارزمی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، تهران، ایران.

چکیده

آفریقا در سال‌های اخیر بسیار مورد توجه چین و آمریکا قرار گرفته است. با بررسی قدرت نرم و سخت به‌کار گرفته‌شدۀ این دو کشور در آفریقا، از جمله فعالیت در حوزۀ فرهنگی، سیاسی، دیپلماسی، اقتصادی و نظامی، این نتیجه حاصل می‌شود که هریک از قدرت‌ها سعی بر آن دارند که حوزۀ نفوذ خود را در این قاره افزایش دهند. بنابراین در دهه‌های اخیر بهره‌گیری از قدرت هوشمند به یکی از مهم‌ترین جنبه‌های استراتژی سیاست خارجی قدرت‌های بزرگ تبدیل‌ شده‌است. دولت‌مردان چین و آمریکا به‌منظور رسیدن به اهداف خود، گام‌های مؤثری در جهت افزایش نفوذ و جایگاهشان در آفریقا برداشته‌اند. پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که «بهره‌گیری از قدرت سخت و استفاده از سازوکارهای قدرت نرم در سیاست خارجی چین و آمریکا در قبال آفریقا چه جایگاهی دارد؟» در پاسخ این فرضیه با روش تطبیقی – تاریخی بررسی می‌شود که میزان هم‌پوشانی و استفادۀ متوازن از ابزارها و منابع قدرت هوشمند میان چین و آمریکا متفاوت است. نحوۀ به‌کارگیری مؤلفه‌های قدرت نرم و سخت از سوی دو کشور، نشان می‌دهد که نخبگان چین با ایجاد هارمونی و بهره‌گیری متوازن از منابع و ابزارهای قدرت هوشمند و بدون ایجاد محدودیت توانسته‌اند جایگاه خود را نسبت به آمریکا در آفریقا افزایش دهند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات